est-enerji-trovarit

EST Enerji: 2018 yılında Endüstri 4.0 projelerimiz artarak devam edecek.

“Endüstri 4.0 öncesi MES, işletme yönetmek için gerekli bir yazılım katmanı olarak algılanıyor ve ERP ile Otomasyon seviyeleri

“Endüstri 4.0 öncesi MES, işletme yönetmek için gerekli bir yazılım katmanı olarak algılanıyor ve ERP ile Otomasyon seviyeleri arasında üretimin planlandığı gibi gerçekleştirilmesini sağlıyordu. Şimdi MES, tam zamanlı üretim yapılmasını sağlayan Tedarik Zinciri çözümlerinin en önemli fonksiyonel parçası.”

Trovarit Talks’ta konuğumuz Sayın Aysin Yeltekin ile Endüstri 4.0 yolunda MES projelerinin günümüz işletmeleri için önemi, ERP ile entegrasyonu, zorlukları ve EST Enerji olarak sundukları çözümleri konuştuk.


2017 yılını hem Türkiye iş yazılım pazarı hem de EST Enerji açısından değerlendirir misiniz?

EST, 2000’li yılların başından itibaren tam zamanlı üretim, özellikli üretim, üretim yönetimi sistemleri gibi kavramlarla anılan, üretim tesislerindeki makinaların üretimin hedeflendiği gibi her zaman en yüksek kalite ve performans, en düşük fire ve iş gücü kaybı ile yapılabilmesini sağlayacak projeler geliştirmektedir. Son yıllarda bu kavram Endüstri 4.0 olarak yerleşti ve üretim tesisleri için olmazsa olmaz bir fonksiyon haline geldi. Biz bu konuda sağlam referansları olan öncü firmalardan biriyiz. En büyük yatırımımız olan kalifiye danışman yetiştirme faaliyetlerimize devam ediyoruz. Hem sahadaki otomasyon sistemlerini anlayabilecek hem de ERP (Enterprise Resource Planning) ve MES (Manufacturing Execution Systems) yazılımlarını etkin olarak kullanabilecek teknik arkadaşlara sürekli eğitim yatırımı yapmaktayız.

2017 yılı Dijital dönüşümün son kullanıcılar tarafından hızla anlaşılıp uygulamaya koyulduğu yıl oldu. Ekonomik belirsizlikler zaman zaman yazılım sektörünü etkiledi ise de bu konunun son kullanıcılar tarafından özümsenmesinin sağlandığı hareketli bir yıl olarak geçti. 2018 yılında Endüstri 4.0 projelerimiz artarak devam edecek. Bu konularda hem pazarlama hem de teknik yeterlilik çalışmalarımız devam ediyor. SAP ve MatrikonOPC ile olan iş birliklerimize ek olarak Honeywell Advanced Software Solution ile birlikte çalışmaya başladık. Özellikle süreç otomasyonu konusunda etkin ürünler var bu yeni portfolyomuzda. Simülasyon, Historian, Operatör Logbook gibi işletmelerin güvenli ve verimli yönetilmesi için kolaylık sağlayan bu yeni ürünleri 2018 yılı içinde yoğun bir şekilde tanıtacağız.

Dijital dönüşüm, bulut bilişim, Endüstri 4.0 hemen hemen tüm şirketlerin gündeminde. Ne zaman, nasıl, kiminle birlikte yola çıkılacağı sorusu ve bir takım endişeler var. EST Enerji olarak bu konudaki yaklaşımınız ve sunduğunuz çözümler hakkında bilgi verir misiniz?

EST, 2012 yılından itibaren Endüstri 4.0 kapsamında SAP üretim yönetimi çözümleri ile çalışmaya başladı. SAP MII (Manufacturing Integration and Intelligence) ve SAP ME (Manufacturing Execution), işletmelerin gerçek zamanlı ve otomatik üretim yapabilmelerini sağlamak için geliştirilen çözümler içinde dünya çapında oldukça büyük pazar payına sahip ürünler. SAP ERP ile entegre çalışan bu çözümler işletmelerdeki makinalar ile entegre olup gerçek zamanlı verileri kullanabilmekte hem de SAP ERP fonksiyonları ile birlikte çalışarak iş sistemlerinin işletmeden beklediği performans ve kalitenin yakalanmasını kolaylaştırmaktadırlar.

Bizim çözümlerimizde planlamada hazırlanan iş emirleri sahaya otomatik olarak akmakta, operatör ön yüzü olarak kullandığımız android tabletlerde operatörlere bu iş emirleri üzerinde onay veya değişiklik yapma imkânı sağlanmaktadır.

Makina verileri ile entegre olan MII yazılımı ile hem operatörlere hem de planlama da dahil olmak üzere tüm ERP sistemine makinanın çalışıp çalışmadığı, üretimin hangi aşamasında olduğu bilgisi ile, üretim süreci ile ilgili önemli süreç verilerinin kritik değerleri aktarılmaktadır. ERP Üretim modüllerinde yer alan ürün reçeteleri otomatik olarak üretim makinalarına aktarılmakta, malzeme etiketlerini okutarak malzemeleri sisteme dahil eden operatörlerin her zaman doğru malzeme ile doğru ürünü üretmesi sağlanmaktadır. Üretim sırasında meydana gelen duruşlar, nedenleri ile izlenip azaltılması için sistematik olarak raporlanmaktadır.

Bakım işlemleri operatör ve bakımcı önyüzleri ile yürütülmekte böylece SAP QM modülünde bakım iş emirleri otomatik olarak kapatılmaktadır. Aynı şekilde kalite kararları, kalite formları yerine kaliteci önyüzlerine işlenerek kalite takibi, kalitesizlik miktarı ve nedenleri ölçümü gerçek zamanlı ve doğru bir şekilde gerçekleştirilmektedir. Kalite kontrol ölçümlerinin otomatik yapılabildiği işletmelerde kalite kararlarının da otomatik verilebilmesi mümkün olabilmektedir.

SAP MII yazılımı SAP ERP ile sürekli olarak yüksek miktarlardaki verileri paylaşabildiği için SAP ERP’de alınan karar değişikliklerinin anında işletme sahasına yansıtılması ve üretimin bu kararlar doğrultusunda değiştirilmesi mümkün olmaktadır. Aynı şekilde üretim sırasındaki güçlüklerden dolayı plandan sapma yapılması durumunda SAP ERP planlama modülü hızlıca plan değişikliğine gidebilmektedir. Projelerimizi uyguladığımız işletmelerde proje bedelini 7-8 ayda geriye ödeyecek kadar verim artışı elde edilmektedir.

Bugüne kadar uygulanan MES çözümlerinin algısı, kapsamı ile Endüstri 4.0 gündeme geldikten sonrasını karşılaştırabilir misiniz?

Endüstri 4.0 öncesi MES işletme yönetmek için gerekli bir yazılım katmanı olarak algılanıyor ve ERP ile Otomasyon seviyeleri arasında üretimin planlandığı gibi gerçekleştirilmesini sağlıyordu. Şimdi MES, tam zamanlı üretim yapılmasını sağlayan Tedarik Zinciri çözümlerinin en önemli fonksiyonel parçası. Hem ERP’den hem de diğer siber sistemlerden gelen tüm üretim kararları, iş akışı, detaylı onaylar, üretim teyitleri, sipariş kabul mekanizmaları gibi bilgiler sürekli olarak MES’e akmakta ve burada yapılanlar dış sistemlerle paylaşılmaktadır. Bu nedenle Endüstri 4.0 kapsamında MES daha açık, daha entegre, daha hızlı, daha standart hale gelip sürekli bilgi akışını ve üretim kararlarını yönetmektedir. Bu da klasik MES yazılımlarına karşı SAP MII gibi ERP sistemi ile birlikte çalışan yazılımları öne çıkartmaktadır.

Tecrübelerinize göre MES çözümlerinin uygulanmasını, teknoloji kullanımı, bilinç, yetkinlik, uyum gibi kriterlerde değerlendirdiğinizde hangi iş alanları ya da sektörler öne çıkıyor? Sektörlere göre zorluklar nelerdir?

MES kullanımı hammaddenin değerli, ürünlerin önemli, üretim teknolojilerinin kritik olduğu ya da pazarın çok rekabetçi olduğu işletmelerde öncelik kazanmaktadır. Uygulamalarımız, Plastik, Metal, Otomotiv ve Boya sektöründe yer almaktadır. Üretim makinaları ile haberleşme MES çözümlerinin önemli noktalarından biri olduğu gibi, kullanılan otomasyon sistemlerinin seviyeleri de çözümün yeterliliğini artırmaktadır. El işçiliğinin yaygın olduğu işletmelerde üretim aktivitelerini kaydedebilmek ve yönetebilmek için daha çok operatör ön yüzü, barkod cihazı, anons sistemi, ek sensör ve PLC ihtiyacı ortaya çıkmakta ve bu sistemlerin kurulumu ek bütçe ve zaman gerektirmektedir.

Bir diğer önemli konu ise MES uygulamalarının üst seviye ya da harici diğer uygulamalar ile entegrasyonu. Şirketlerin yatırım kararında MES ve diğer uygulamaların önceliklendirilmesi konusunda yorumunuz nedir?

MES ve ERP entegrasyonu uygulamalardaki en önemli konulardan birini oluşturmaktadır. Klasik MES’de ERP ile yazılan bir entegrasyon katmanının varlığı çözüm için yeterli olmakta idi. Üretim tesisleri, Endüstri 4.0’da tedarik zinciri içinde müşteriden hammadde ve hizmet sağlayıcılara kadar uzanan hızlı veri ağının bir parçası olarak hizmet vermekteler. Bu gereksinim ve sürekli değişen hizmet modelleri, entegrasyon modelinin hızlı ve esnek olmasını gerektiriyor. Bizim çözümlerimizde kullandığımız SAP MII yazılımı ERP ile birlikte çalışmakta ve entegrasyona yapılacak ekler sadece birkaç fonksiyon değiştirilerek gerçekleştirilmektedir. Ayrıca ERP’de tanımlanan üretim verilerinin MES katmanında tekrar tanımlanmasına gerek olmadan kullanılması sağlanmaktadır. Böylece uzun vadede sistem bakımı ve genişletilmesi kolaylaşmaktadır.

MES yatırımlarında ROI hesaplamada hangi bileşenler, performans kriterleri benimsenmelidir? Nasıl ölçülebilir?

MES çözümleri ile makina duruşları, iş emirlerinin hangi elemanlar tarafından, hangi makinada, ne kadar zamanda, hangi hammadde ve yardımcı maddeler kullanılarak gerçekleştirildiği, planlanan ve gerçekleşen aktiviteler tam zamanlı ve detaylı olarak MES veritabanına kayıt edilmektedir. Böylece işletmenin OEE (overall equipment effectiveness, tüm makina etkinliği değerleri) istenilen detayda elde edilebilmektedir. MES yatırımları ile gerek OEE gerek diğer verimlilik artış ve kayıplardaki beklenen azalmalar hesaplanarak kazanımları elde etmek mümkündür. Özetle verim artışı, kalite kayıpları ve firelerdeki azalma yatırımın geri dönüşünü hesaplamak için en önemli parametreler. MES uygulaması ile bu parametrelerde en azından %15’lik iyileşme elde edilmektedir. Yatırımın geri dönüş süresi ise 6 ay ile 1 yıl arasında değişmektedir.

Endüstri 4.0 yol haritasında ilk adım dijitalleşme ve MES çözümleri bu alandaki ihtiyacın büyük bir kısmını karşılıyor. Peki ya sonrasında izlenebilirlik, veri analitiği, tahminleme ve otonom tepki adımları ile ilgili sunduğunuz çözüm ya da önerilerinizi aktarır mısınız?

İzlenebilirlik, MES uygulamasının ek sensörler ile genişletilmesi sonucunda doğal olarak elde edilmekte. Klasik MES kullanımında bile ürün şeceresinin takibi, işletmede gerekli altyapı hazır olduğu durumlarda kolaylıkla elde edilebilen bir özellik. Veri analitiği ile oluşabilecek kalitesizliğin veya arızaların tam zamanında anlaşılıp düzeltilebilmesi MES sistemlerinin ayrıntılı ve çok veri toplaması ile gerçekleşecek. Bu konuda çözümlerimiz var. Otonom tepki veri analitiğinin bir parçası ve bu sistemlerin kullanılabilmesi için MES sistemlerinin düzgün olarak kullanımının yaygınlaşması gerekli bir ön adım.

Şirketlerin yatırım kararında yerli (milli) yazılım, yabancı yazılım tercihlerini nasıl değerlendirirsiniz?

Şirketlerin ve ekonominin çok uluslu olduğu bir ülkede yaşıyoruz. Bu nedenle şirketlerden milli yazılım kullanmalarını istemenin pek de uygun bir yaklaşım olmayacağını düşünüyorum. Ülkemizdeki yazılım şirketlerine verilen AR-GE teşviklerinin mevcutlara göre çok daha üst düzeyde olması durumunda bundan sonraki teknoloji sıçramalarında önde gidecek şirketler yaratabiliriz. Özellikle yerli şirketler arası evliliklerin ve şirket satın almaların teşvik edilmesi gerekmektedir. Yenilik yapabilen KOBİ’lerin ürünlerini global platforma çekebilmek için ürünlerini geliştirmelerine yardım edebilecek büyük şirketlerin katkılarına ihtiyaç duyulmakta.

Son olarak 2018 ve sonrası için EST Enerji’nin stratejisi ne olacak?

2018 yılı da MES projeleri ile yoğun geçen bir sene olacak bizim için. 2018 sonrasında ise teknolojinin gelişimine uygun olarak Analitik uygulamalar, çözümlerimizin toplam teknik faaliyetlerimizin en az %50’sini kapsamasını hedefliyoruz. Bu konudaki pazarın gelecek on yılda oldukça önem kazanacağını düşünüyoruz.

Özel olarak değinmek istediğiniz bir konu:

Trovarit Danışmanlığın MES projelerinde yapmakta olduğu detay çalışmalarının, projelerin başarısını artıracak unsurlar taşıdığını düşünüyorum.

ERP seçim ve danışmanlık hizmetlerimiz hakkında bilgi almak için;

Farklı sektörlerden müşterilerimizin çalışmalarımız hakkındaki yorumlarını okuyun.

Pin It